Toen ik een kind was kreeg ik veelvuldig te horen dat ik mijn handen uit mijn zakken moest halen. Soms werd dat puur als mededeling gebracht, soms meer op de toon van een bevel en altijd begreep ik uit de opmerking dat het niet gewaardeerd werd dat ik deze gewoonte had ontwikkeld.
Het is me nooit goed duidelijk geworden wat het punt precies was, waarom het zo belangrijk was om mijn handen uit mijn zakken te laten. Ergens voelde ik wel aan dat het een of andere etiquetteregel was en dat ik blijkbaar die regel aan het overtreden was, maar nooit werd me helder uitgelegd hoe die regel dan in elkaar zou zitten.
Ik groeide op en ontdekte dat de kleding die ik droeg geen handige zakken had om mijn handen in te stopppen. De gewoonte werd noodgedwongen minder zichtbaar. En daarmee verdwenen ook de opmerkingen over handen uit mijn zaken halen, ik had ze daar immers niet meer.
Inmiddels was ik zo doordrongen geraakt van de noodzaak handen buiten zakken te houden dat ik het zeer opvallend vond als mensen op podia of in een wat groter gezelschap met hun handen in hun zakken stonden. Dat was toch wel duidelijk een teken van gebrek aan beschaving.
Sinds enige tijd valt het me nogal op dat het 'handen in de zakken' verschijnsel inderdaad te maken heeft met de kleding die je draagt. Want sinds ik mij hul in broeken die voor mannen bedoeld zijn verdwijnen mijn handen weer steeds vaker in mijn zakken. Of ik nu sta of loop, het blijkt een prettige plek voor mijn handen. Ze passen er goed in.
En wat recent tot me doordrong was dat het inderdaad een verschijnsel is dat voorbehouden is aan mannen(kleding). Vrouwen hebben in het algemeen geen of zeer kleine zakken in hun kleding en alhoewel hun handen meestal ook iets kleiner zijn dan die van mannen is het verre van comfortabel om je handen in je zakken te doen.
Vervolgens ging ik eens op zoek naar wat dan die 'ongeschreven regel' kan zijn, die handen in zakken als onacceptabel ziet. En toen bleek dat lichaamstaal geduid wordt en dat het signaal 'handen in de zakken' gezien wordt als desinteresse en onzekerheid of ook wel dat je je oncomfortabel voelt. Dat lijkt me eerlijk gezegd nogal een omkering van de beleving van degene met de handen in de zakken.
Onlangs zag ik twee mannen met elkaar in een geanimeerd gesprek staan, beiden hadden hun handen op comfortabele wijze in hun zakken gestoken. Het zag er ontspannen, kalm, geïnteresseerd en betrokken uit. Elkaars lichaamstaal spiegelen is immers ook een teken van contact leggen?
Elke keer als ik mijzelf terugvind met mijn handen in mijn zakken is dat een moment waarop ik me comfortabel voel en zelfverzekerd en met ruimte om interesse voor mijn omgeving op te brengen. Tegelijkertijd hoor ik dan altijd op de achtergrond die stem van vroeger: 'haal je handen uit je zakken.'
